මොනවද මේ Cookies?... 🍪

ලොකු පොඩි කවුරු උනත් කන්න ආස කැමක් තමයි cookies කියන්නේ. ඒත් මම අද කතා කරන්න යන්නේ ඒ කුකීස් ගැන නම් නෙවෙයි.
ඔයා සමහර websites වලට යනකොට cookies allow කරන්න එහෙමත් නැත්නම් ඒ website එක cookies ගන්නවා කියලා හරි message එකක් හෝ popup එකක් අනිවාර්යයෙන් ම දැකලා ඇති.
මොනවද මේ Cookies කියන්නේ?
සරලවම කිව්වොත් cookies කියන්නේ වෙබ් අඩවියක් අපේ බ්රවුසර් එකේ තැන්පත් කරන පොඩි දත්ත ගොනුවක්. මේ දත්ත ගොනුව තියෙන්නේ ඒ අදාල වෙබ් අඩවිය තුලට පිවිසෙන පුද්ගලයාගේ preference, choices, activities වගේ දේවල්.
පලමු වතාවට website එකකට පිවිසෙනකොට පෙන්වන accept cookies popup එක agree කරහම website එක විසින් cookies ඔයාගේ browser එක තුල store කරන්න පටන් ගන්නවා. ඒ වගේම එම වෙබ් අඩවියේ රහස්යතා ප්රතිපත්තිටත් (privacy policy) ඔයා ඒ සමඟම එකඟ වෙනවා.
ඒක Disagree කරොත් බොහෝදුරට එතැන් සිට ඔයාට එම වෙබ් අඩවියෙහි පහසුකම් ලබාගැනීමේ හැකියාව පූර්ණ හෝ අර්ධ වශයෙන් අහිමි වෙනවා.
Cookies වලින් ඇති ප්රයෝජනය මොකක්ද?
මේ හැදෙන cookies වලට ගොඩක් දේවල් කරන්න පුලුවන්. ඔයා යම් වෙබ් අඩවියක කරන activities, search, browsing history වගේ දේවල් cookies හරහා track කරලා තියාගන්නවා. මේ හරහා වෙබ් අඩවියට පිවිසෙන වෙනත් අයගෙන් ඔයාව වෙන් කරලා හඳුනාගන්න වෙබ් අඩවියට හැකි වෙනවා. ඒ වගේම වෙබ් අඩවි වල login එහෙමත් මේ cookies වල තැන්පත් වෙනවා. ඔයාලට එකපාරක් log වුන වෙබ් අඩවියකට නැවත වතාවක් පිවිසීමේදී login credentials ඇතුලත් නොකර පහසුවෙන් log වීමේ හැකියාව ලැබෙන්නේ මේ කුකීස් නිසා.
එක එක වෙබ් අඩවි cookies භාවිතා කරන ආකාරය අනුව ඔයාගේ privacy එකටත් යම් හානියක් සිදු නොවෙනවා ම නෙවෙයි. ඔයා සර්ච් කරන දේවල් මත පදනම්ව ads පෙන්වීම වගේ දේවල් උදාහරණ ලෙස පෙන්වාදෙන්න පුලුවන්.
එහෙනම් තවත් ලිපියකින් මුණගැහෙමු ෴